Założenie JDG (jednoosobowej działalności gospodarczej) zajmuje jeden dzień i nic nie kosztuje. Trudna nie jest sama rejestracja, tylko decyzje: ryczałt czy KPiR, VAT czy bez VAT, jakie kody PKD. Oto pełna instrukcja na 2026 rok — także dla cudzoziemców, w tym obywateli Ukrainy.
Kto może założyć JDG
Obywatel Polski zakłada JDG bez dodatkowych warunków. Cudzoziemcy prowadzą działalność na tych samych zasadach co Polacy, jeśli mają odpowiednią podstawę legalnego pobytu. Obywatele Ukrainy mogą to zrobić przy ochronie czasowej (PESEL ze statusem UKR), karcie pobytu (czasowego lub stałego), Karcie Polaka, statusie uchodźcy lub wizie z prawem do pracy. Jeśli nie masz pewności co do swojej podstawy pobytu — sprawdzę to przed rejestracją, bo błąd w tym miejscu kosztuje drogo.
Krok 1. PESEL i Profil Zaufany
Bez numeru PESEL rejestracja nie jest możliwa. Cudzoziemiec otrzyma go w dowolnym urzędzie gminy, a obywatele Ukrainy ze statusem UKR już go mają. Następnie potrzebny jest Profil Zaufany — elektroniczny podpis do usług publicznych. Najszybciej potwierdzisz go przez polski bank albo w punkcie potwierdzającym (ZUS, urząd skarbowy). Profilem Zaufanym podpiszesz wniosek CEIDG, pełnomocnictwa dla księgowej i zalogujesz się do KSeF.
Krok 2. Adres, nazwa, PKD
JDG potrzebuje adresu wykonywania działalności — może to być wynajmowane mieszkanie, jeśli właściciel się zgadza, albo wirtualne biuro. Nazwa firmy musi zawierać Twoje imię i nazwisko, np. „Anna Kowalska Studio”. Kody PKD opisują, czym się zajmujesz: jeden przeważający i kilka dodatkowych. Od PKD zależy, czy możesz korzystać z ryczałtu i według jakiej stawki, dlatego dobieramy je razem.
Krok 3. Forma opodatkowania — najważniejsza decyzja
- Ryczałt — podatek od przychodu: 12% IT, 8,5% usługi, 14% medycyna, 5,5% budownictwo i transport, 3% handel. Bez kosztów, prosta składka zdrowotna. Opłaca się, gdy koszty są niższe niż 20–30% przychodu.
- Skala (KPiR) — 12% i 32% od dochodu po odjęciu kosztów, kwota wolna 30 000 zł, ulgi na dzieci. Korzystna przy dużych kosztach albo niewielkim dochodzie.
- Liniowy (KPiR) — 19% od dochodu. Dla wysokich dochodów z kosztami.
Formę opodatkowania zmienisz tylko raz w roku, do 20 lutego. Dlatego przed rejestracją warto policzyć warianty — robię to bezpłatnie podczas 30-minutowej rozmowy. Szczegółowe porównanie znajdziesz w artykule ryczałt czy skala w 2026.
Krok 4. ZUS — ulgi dla nowej firmy
We wniosku CEIDG od razu wybierasz ulgę: ulga na start — 6 miesięcy bez składek społecznych (płacisz tylko składkę zdrowotną), potem preferencyjny ZUS przez 24 miesiące. Ważne: ulga na start nie przysługuje, jeśli będziesz świadczyć usługi byłemu pracodawcy, u którego pracowałeś na umowie o pracę w tym lub poprzednim roku.
Krok 5. VAT — tak czy nie
Do 240 000 zł przychodu rocznie możesz działać bez VAT. Rejestracja ma sens, jeśli Twoi klienci to firmy będące podatnikami VAT, jeśli pracujesz z UE (wtedy potrzebny jest numer VAT-UE) albo planujesz duże zakupy. Zgłoszenie VAT-R składa się przed pierwszą sprzedażą z VAT.
Krok 6. Wniosek CEIDG
- Wchodzisz na biznes.gov.pl i logujesz się Profilem Zaufanym.
- Wypełniasz wniosek CEIDG-1: dane, adresy, PKD, forma opodatkowania, data rozpoczęcia, ZUS.
- Podpisujesz i wysyłasz. Numery NIP i REGON pojawiają się w ciągu 1–2 dni.
- Zakładasz rachunek firmowy — osobne konto jest obowiązkowe dla podatników VAT i wygodne dla wszystkich.
- Logujesz się do KSeF i nadajesz uprawnienia księgowej — od kwietnia 2026 faktury dla firm wystawia się wyłącznie w KSeF.
Dla cudzoziemców: formularze i system są wyłącznie po polsku, ale wniosek wypełniam razem z Tobą i tłumaczę każdy punkt po ukraińsku lub rosyjsku.
Ile to kosztuje
Wpis do CEIDG jest bezpłatny. Koszty pojawiają się później: ZUS (na uldze tylko składka zdrowotna, od około 400 zł miesięcznie), podatek i księgowość. W DIROS księgowość JDG kosztuje od 350 zł netto miesięcznie, a założenie firmy dla klientów z abonamentem jest bezpłatne: wypełniam wniosek razem z Tobą, dobieram PKD, formę opodatkowania i ulgę w ZUS.
Najczęstsze błędy
- wybór ryczałtu bez sprawdzenia kodu PKWiU — stawka okazuje się inna,
- data rozpoczęcia działalności „wstecz” — ZUS nalicza składki od tej daty,
- ulga na start przy pracy dla byłego pracodawcy — ulga zostaje odebrana,
- brak osobnego rachunku przy VAT — problemy z białą listą podatników,
- faktury poza KSeF od 2027 roku — kary.
Pełne porównanie obu form: JDG czy spółka z o.o.. Usługa założenia i prowadzenia firmy: założenie działalności. Obsługa po ukraińsku i rosyjsku: księgowa dla Ukraińców.
Najczęstsze pytania
Ile kosztuje założenie JDG?
Wpis do CEIDG jest bezpłatny, a całą rejestrację da się zrobić w jeden dzień. Koszty pojawiają się dopiero później: ZUS (na uldze na start tylko składka zdrowotna, od około 400 zł miesięcznie), podatek i księgowość.
Czy cudzoziemiec może założyć JDG w Polsce?
Tak, jeśli ma odpowiednią podstawę legalnego pobytu — np. obywatel Ukrainy z PESEL ze statusem UKR, kartą pobytu, Kartą Polaka, statusem uchodźcy lub wizą z prawem do pracy. Do rejestracji potrzebny jest numer PESEL i Profil Zaufany.
Kiedy dostanę NIP i REGON?
Po podpisaniu i wysłaniu wniosku CEIDG-1 przez biznes.gov.pl numery NIP i REGON pojawiają się zwykle w ciągu 1–2 dni.